KONKURS NA POMNIK MARSZAŁKA JÓZEFA PIŁSUDSKIEGO

KONKURS NA POMNIK MARSZAŁKA JÓZEFA PIŁSUDSKIEGO

Z inicjatywą przedsięwzięcia wyszedł Społeczny Komitet Budowy Pomnika Marszałka Józefa Piłsudskiego w Poznaniu. Krótko potem, we wrześniu ubiegłego…

Czytaj...
HARD ROCK HOTEL

HARD ROCK HOTEL

Jedna z najnowszych realizacji, za którą stoi firma stoneCIRCLE, zyskała wiele prestiżowych nagród. Bar hotelowy otrzymał nagrodę Best…

Czytaj...
LAGASCA 99 I COSENTINO

LAGASCA 99 I COSENTINO

Zlokalizowany w dzielnicy Salamanca w Madrycie budynek mieszkalny Lagasca 99 nawiązuje swym charakterem do obiektów architektury wokół niego,…

Czytaj...
BUDUJMY EKOLOGICZNIE, ALE WYDAJNIE!

BUDUJMY EKOLOGICZNIE, ALE WYDAJNIE!

Taki apel do Ministerstwa Rozwoju wydało w połowie sierpnia br. dwanaście organizacji branży budowlanej, deweloperskiej, biznesowej i architektonicznej.

Czytaj...
Frontpage Slideshow | Copyright © 2006-2011 JoomlaWorks Ltd.

ŻRÓDŁA PROMIENIOWANIA CZ. 1

Temat radioaktywności budzi szereg negatywnych skojarzeń wśród osób, które nie zdają sobie sprawy, że jest ona nieodłącznym składnikiem naszego środowiska. Skały stosowane jako kamienie budowlane zawierają niekiedy powszechnie występujące w naturze izotopy promieniotwórcze.
 
Węgiel, podstawowy dla życia pierwiastek budujący nasz organizm, zawiera radioaktywny izotop 14C. Niezbędny dla sprawnego funkcjonowania organizmu potas zawiera stałą domieszkę radioaktywnego izotopu 40K. Zdaniem części badaczy, zwolenników teorii tzw. hormezy radiacyjnej, nieznacznie podniesiona radioaktywność jest korzystna dla naszego zdrowia. Prawdopodobnie wynika to z faktu, że działa ona jak czynnik stymulujący nasze mechanizmy obronne, odpowiedzialne za usuwanie wolnych rodników. O prawdziwości tej tezy świadczą liczne przykłady przytoczone przez śp. prof. Z. Jaworowskiego, byłego przewodniczącego Rady Naukowej Centralnego Laboratorium Ochrony Radiologicznej, w artykule „Dobroczynne promieniowanie” (http://archiwum.wiz.pl/1997/97031700.asp). Wielowiekowe doświadczenia pozytywnych rezultatów kuracji w uzdrowiskach radonowych mogą być uznane za potwierdzenie tej tezy. Opinia renesansowego lekarza i filozofa Paracelsusa, iż tylko wielkość dawki sprawia, że coś jest trucizną, znajduje swoje potwierdzenie w życiu codziennym. Przykładowo, nadmierne opalanie może zwiększać ryzyko zmian nowotworowych skóry, ale brak słońca powoduje niedobór witaminy D i szereg negatywnych skutków zdrowotnych.
fot4Karnalit Kłodawa_MM_UWr_IV-7219_DSC_2060









Fot. 1 Karnalit. Kopalnia Kłodawa. Sól potasowa zawierająca w swoim składzie izotop potasu 40K
fott1Halit _Kłodawa










fot. 2 Halit. Kopalnia Kłodawa. Sól kamienna zabarwiona na niebiesko na skutek promieniowania gamma z izotopu potasu 40K, obecnego we współwystępujących solach potasowych.
kwarc ametyst









fot. 3 Kwarc – ametyst. Kletno, Masyw Śnieżnika. Odmiana antozonit, zaciemiona na skutek lokalnego promieniowania w górotworze w strefie mineralizacji urnowej.

kwarc dymny









fot. 4 Kwarc dymny. Grabina, Masyw Strzegomski. Zaciemnienie spowodowane lokalnym promieniowanie w górotworze.

fot2Ganit monzonitowy_czerwony_Kudowa_Zdrój









fot. 5  Granit grubokrystaliczny. Kudowa-Zdrój, Masyw Kudowy.


kwarc Morion









fot. 6 Kwarc morion. Strzegom, Masyw Strzegomski. Przebarwienie spowodowane lokalnym promieniowaniem w górotworze.

fot5Łupek mułowcowy_cechsztyńskiej_formacji_miedzionośnej_Rudna_MM_UWr_IV-6951









fot. 7 Czarny łupek miedzionośny. Kopalnia Rudna, KGHM, Monoklina Przedsudecka.


fot3Gabro laminowane_ze_strukturami_kumulacyjnymi_Ślęża_MGUWr_1606_R

fot. 8 Gabro grubokrystaliczne, zwane potoczne w świecie kamieniarskim „czarnym granitem”. Ślęża. Widoczne struktury segregacji grawitacyjnej kryształów w płynnej magmie.

Okazy pochodzą ze zbiorów Muzeum Mineralogicznego i Muzeum Geologicznego Uniwersytetu Wrocławskiego.

Zdjęcia: Antoni Stryjewski z Muzeum Mineralogicznego UWr


Spośród najbardziej popularnych w przemyśle kamieniarskim skał magmowych najwięcej izotopów promieniotwórczych zawierają granity, zwłaszcza czerwone. Należy zaznaczyć, że nazwa granit pochodzi od łacińskiego granum – ziarno i oznacza skałę magmową o wyraźnie ziarnistej strukturze. W przypadku skał magmowych te „ziarna” to kryształy minerałów, które w warunkach powolnego stygnięcia, panujących głęboko pod powierzchnią ziemi, miały czas wykrystalizować. Skały głębinowe określane są mianem plutonicznych od mitycznego władcy podziemi Plutona. Jeżeli kryształy minerałów mają powyżej 2 mm, mówimy o strukturze średniokrystalicznej, gdy przekraczają 5 mm – o grubokrystalicznej. Dlatego też w praktyce przemysłowej terminem granit określa się wszelkie skały o takich strukturach, niezależnie od składu mineralnego. Jeżeli część kryształów jest wyraźnie większa od pozostałych, mówimy o strukturze porfirowej. W przypadku granitów kryształy minerałów ułożone są w sposób bezładny. Widoczne niekiedy uporządkowanie może wynikać albo z płynięcia magmy w trakcie stygnięcia, albo z metamorficznej rekrystalizacji pod ciśnieniem. Produktem metamorficznej rekrystalizacji granitu może być gnejs, którego skład mineralny i chemiczny może być bardzo podobny.

brakujaca fotka_nr_1Granodioryt_biotytowy_Strzeblów_Masyw_Strzegomski_MG_UWr_1977_R









Fot. 9 Granodioryt biotytowy, zwany potocznie granitem strzegomskim. Strzeblów, Masyw Strzegomski.
Zdjęcie: Antoni Stryjewski

brakujaca fotka_nr_2Ryolit-Porfir_kwarcowy_Wielisław_Złotoryjski_Niecka_Północnosudecka











]
fot. 10 
Ryolit. Wielisław Złotoryjski, Niecka Północnosudecka.
Zdjęcie: Antoni Stryjewski


W naukach geologicznych termin „granit” zarezerwowany jest dla skał zawierających od 80 do 100 procent objętościowych kwarcu, skaleni alkalicznych i plagioklazu oraz do 20 procent objętościowych minerałów akcesorycznych. Zawartość kwarcu może zmieniać się od 20 do 60 procent objętościowych, a skalenie alkaliczne powinny tworzyć od 65 do 90 procent objętościowych skaleni. Dlatego też używanie terminu „czarny granit” na określenie średnio- i grubokrystalicznych skał magmowych nie jest poprawne, gdyż są to zazwyczaj gabra, w których udział kwarcu nie przekracza 5 procent objętościowych. Granity należą do tzw. kwaśnych skał magmowych, w których udział wagowy bezwodnika kwasu krzemowego (SiO2) przekracza 65 procent, a jego nadmiar krystalizuje w postaci kwarcu.

Granity z racji dominacji kwarcu są zazwyczaj jasnopopielate, szare, niekiedy – w przypadku dużej zawartości skalenia potasowego (ortoklazu) z mikrowrostkami hematytu – czerwone. Podwyższone koncentracje izotopów promieniotwórczych występują zazwyczaj w tak rozumianych granitach, a skały pozbawione kwarcu są zazwyczaj od nich wolne. Jeżeli ziarna minerałów są drobne lub niewidoczne gołym okiem, oznacza to, że proces krystalizacji przebiegał szybko w warunkach wulkanicznych. Jeżeli skład chemiczny i mineralny takiej skały jest podobny do granitu, wtedy określamy ją mianem ryolitu lub niekiedy porfiru. Skały kwaśne, zarówno plutoniczne (granity), jak i wulkaniczne (ryolity, porfiry), mogą zawierać podwyższone zawartości izotopów promieniotwórczych.W przypadku skał osadowych najbardziej promieniotwórcze są sole potasowe (z powodu obecności promieniotwórczego izotopu potasu 40K), fosforyty i czarne łupki (z powodu obecności uranu i produktów jego rozpadu).

Promieniotwórczość skał metamorficznych zależy od tego, z jakich skał powstały. Jeżeli materiałem wyjściowym (protolitem), podlegającym metamorfizmowi w warunkach podwyższonego ciśnienia i temperatury, były kwaśne skały magmowe lub czarne łupki, to powstała z nich skała metamorficzna może również charakteryzować się podwyższoną promieniotwórczością. Metamorfizm może niekiedy prowadzić do przemieszczania różnych pierwiastków, w tym także promieniotwórczych, które mogą tworzyć lokalne nagromadzenia.
Najbardziej intensywnym źródłem promieniowania gamma w większości skał jest radioaktywny izotop potasu 40K, który stanowi stałą (0,012%) domieszkę potasu naturalnego. Jednostką używaną do określania aktywności promieniotwórczej jest bekerel (Bq), oznaczający jeden rozpad na sekundę. Zawartość potasu w granicie może przekraczać 5 procent wagowych, co odpowiada 1565 rozpadom promieniotwórczym zachodzącym w ciągu jednej sekundy w kilogramie takiej skały (1565 Bq kg-1).

Kolejnym znaczącym źródłem promieniowania gamma w kamieniach budowlanych jest uran i produkty jego rozpadu. W granitach zawartość uranu może przekraczać 5 g/t, co odpowiada aktywności 62 Bq kg-1 .


SK 112_044_R1








Ryc. 1. Szereg rozpadu 238U

SK 112_044_R2









Ryc. 2. Szereg rozpadu 232Th


W szeregu rozpadu najbardziej pospolitego izotopu uranu U238, stanowiącego ponad 99% całości zasobów tego pierwiastka, występują miedzy innymi: rad 226Ra, radon 222Rn i bizmut 214Bi. Dla ochrony radiologicznej w szeregu rozpadu uranu najważniejsze są rad 226Ra i kolejne produkty jego rozpadu. Dlatego też zalecenia norm często odnoszą się do radu 226Ra, a nie do uranu 238U. Izotopy występujące w szeregu rozpadu przed radem 226Ra nie są na tyle mobilne, aby wydostać się z kamieni budowlanych, a emitują głównie promieniowanie alfa, którego zasięg w powietrzu nie przekracza 10 cm, a skutecznie zatrzymuje je nawet kartka papieru czy zewnętrzna powierzchnia skóry. Radon 222Rn, będący produktem rozpadu radu 226Ra, którego okres połowicznego rozpadu wynosi 3,8 dnia, jest gazem szlachetnym mogącym wchodzić do płuc i penetrować ciało ludzkie. Najbardziej intensywnym emiterem promieniowania gamma w szeregu rozpadu uranu jest bizmut 214Bi. Jego charakterystyczne promieniowanie pozwala na szybką ocenę ryzyka radiologicznego związanego z kamieniami budowlanymi, a nawet przybliżone określenie zawartości uranu, przy założeniu istnienia stanu równowagi promieniotwórczej.
 
klasyfikacjaskałjpg









Ryc. Uproszczona klasyfikacja skał magmowych
Kolejnym znaczącym źródłem promieniowania gamma w kamieniach budowlanych jest tor i produkty jego rozpadu. W granitach zawartość toru może przekraczać 12 g/t, co odpowiada aktywności 49 Bq kg-1. Większość izotopów szeregu promieniotwórczego toru 232Th to metaliczne emitery alfa, które są nieszkodliwe, dopóki nie wydostaną się z materiału budowlanego. Jedyny gazowy izotop radon 220Rn, z powodu krótkiego okresu połowicznego rozpadu, wynoszącego 55,6 s, raczej nie ma szans na wydostanie i dłuższe trwanie w atmosferze. Najbardziej intensywnym źródłem promieniowania gamma w szeregu rozpadu toru 232Th jest 208Tl, będący produktem rozpadu toru. Jego charakterystyczne promieniowanie pozwala na szybką ocenę ryzyka radiologicznego, a nawet przybliżone określenie zawartości toru, przy założeniu istnienia stanu równowagi promieniotwórczej. Zalecenia norm zwykle odnoszą się do aktywności toru 228Th.

Prof. Andrzej Solecki

Świat Kamienia nr 3 (112) 2018


SK 111 Okładka www 184x260pix
 
SK 112 Okładka www 240x340pix
  
                            
Poprzednie wydanie 2(111)2018   Świat Kamienia 3 (112)2018 Następne wydanie 4(113)2018

W majowym wydaniu proponujemy kontynuację tematyki, która nurtuje środowisko fachowców wykonujących pomniki nagrobne. Znawcy rzeczy przybliżają doktrynę sądów naszego zachodniego sąsiada. Na naszych łamach mamy też relację z Chin. Targi Xiamen Stone Fair 2018 cieszyły się tak dużą popularnością, że na długo przed rozpoczęciem imprezy zabrakło miejsc dla zainteresowanych zaprezentowaniem swojej oferty. Nie zabrakło za to licznej, bo 40-osobowej reprezentacji kamieniarzy z Polski. Mamy też artykuł otwierający nową rubrykę poświęconą aranżacji zabudowań… krematoryjnych. Z kolei prof. Andrzej Solecki debiutuje u nas z publikacją, której punkt wyjścia to radioaktywność. Jedno jest pewne: nasi specjaliści nie boją się podejmować trudnych czy po prostu budzących negatywne skojarzenia tematów.
Okazji do podnoszenia wiedzy zawodowej nigdy dość. A jak uzyskać świadectwa kwalifikacyjne? Braci kamieniarskiej gorąco polecamy artykuł polemiczny Janusza Skalskiego, który przybliża przebieg egzaminów czeladniczych i mistrzowskich w zawodzie kamieniarz. Mamy też rozmowę z Józefem Maślańcem – młodszemu pokoleniu przypominamy, że to nie tylko zasłużony nestor powojennego kamieniarstwa w Polsce, ale też długoletni członek rady programowej naszego tytułu prasowego. Na inspirujące rozmowy zapraszamy w najbliższym czasie do Norymbergi, gdzie w czasie targów kamieniarskich stoisko „Świata Kamienia” będzie jednym z kilku w reprezentacji branżowej z Polski.
Zapraszamy do lektury!
 
ŻRÓDŁA PROMIENIOWANIA

Temat radioaktywności budzi szereg negatywnych skojarzeń wśród osób, które nie zdają sobie sprawy, że jest ona nieodłącznym składnikiem naszego środowiska. Skały stosowane jako kamienie budowlane zawierają niekiedy powszechnie występujące w naturze izotopy promieniotwórcze.
JÓZEF MAŚLANIEC - ZASŁUŻONY DLA KAMIENIARSTWA

20 marca 2018 roku przedstawiciele Związku Pracodawców Branży Kamieniarskiej: Krzysztof Skolak, Bogusław Skolak i Stanisław Sitarz wręczyli Józefowi Maślańcowi odznakę Zasłużony dla Kamieniarstwa. Odznakę przyznał zarząd ZPBK. Było to spotkanie „kolegów po fachu”, któremu towarzyszyła interesująca rozmowa.



Ponadto:
 
ZAMÓW PRENUMERATĘ


Od redakcji   
403,5 tysiąca!    
Ochrona praw autorskich w Niemczech   
Zwycięski nagrobek  
Niepewność jutra - Targi kamieniarskie w Xiamen 
Xiamen Stone Fair 2018  
Organizacja branżowa silniejsza  
Krematoria (część I)    
Źródła promieniowania, cz. 1  
Egzaminy kwalifikacyjne   
Zasłużony dla kamieniarstwa  
Kamienne elewacje na wiele sposobów   
Rewitalizacja niejedno ma imię  
Zapach Indii na Śląsku  
AnMar Stone   
Minerały w naszym pożywieniu   
Podróż do świata nowoczesnego designu  
Dobór kotew, część III  
Inteligentna produkcja w wielkim formacie   
Docinarka D2000 – gwarancja precyzji  
Cmentarz w Livigno, część 1

ŚWIĘTO GRANITU STRZEGOMSKIEGO

W dniach 22–24 czerwca w Strzegomiu odbyło się Święto Granitu Strzegomskiego. To coroczne wydarzenie, będące świętem miasta i sławiącym jego największe bogactwo – granit, miało ciekawy i urozmaicony program.

Atrakcji czekających na gości strzegomskiej imprezy w tym roku było wiele. Oprócz licznych koncertów, takich zespołów jak Big Cyc, Coma, Ray Wilson, odbywały się warsztaty kamieniarskie, turniej rycerski, gra miejska „Strzegom – Ekomiasto”, turniej szachowy i gier komputerowych, XXXIII Regionalna Giełda Minerałów, biegi dziecięce oraz pełen emocji bieg miejski – Strzegomska Dwunastka.

Związek Pracodawców Branży Kamieniarskiej tradycyjnie bardzo aktywnie włączył się w organizację imprezy.Miał największy wkład w wydarzenia łączące cechywidowiskowe i sportowe. Mowa oczywiście m.in. o warsztatach rzeźbiarskich oraz biegu miejskim.

W sobotę i w niedzielę na strzegomskim Rynku zorganizowano polsko-czeskie warsztaty rzeźbiarskie dla uczniówszkół kamieniarskich. Tego typu wydarzenia podczas ŚGS jeszcze nigdy nie było. Młodzież pracowała nad stworzeniem dziesięciu ręcznie zdobionych kamiennych ławek.Opiekęnad wykonaniem zadania sprawowali mistrzowie z Czech orazfinaliści I Mistrzostw Polski w Ręcznej Obróbce Kamienia, członkowie ZPBK: Zbigniew Zych, Rafał Frankiewicz i Grzegorz Kwapisiewicz. Kamień,a dokładniej wapień pińczowski do wykonania ławek dostarczyła firma Marmur-Płytki Jacka Łaty.Firma ConsilMirka Krasowskiego zapewniła impregnat do zabezpieczenia wykonanych ławek.

Cieszy fakt, że burmistrz Strzegomia Zbigniew Suchyta– główny organizator ŚGS – wyraził zachwyt efektami pracy rzeźbiarzy i zapowiedział w swoim przemówieniu na zakończenie obchodów święta, że wykonawcy kamiennych dziełz pewnością jeszcze je zobaczą na strzegomskim Rynku.

ZPBK objęło patronatem honorowym również Strzegomską Dwunastkę, w którejwzięło udział wielu przedstawicieli branży kamieniarskiej. W tym roku pobiegło w maratonie blisko 30 osób reprezentujących firmy kamieniarskie. Tego dnia pogoda sprzyjała biegaczom i większość z nich była bardzo zadowolona ze swoich osiągnięć.

W piątek 22 czerwca władze miasta i strzegomscy kamieniarze zorganizowali biesiadę kamieniarską, zaś w sobotę w nieczynnym kamieniołomie „Bazalt” gospodarz imprezy – firma GRANEX– przygotował ognisko i grill, na które zaproszono licznych członków ZPBK. Na wysłane w świat zaproszenia odzew był olbrzymi – zjawiło się ponad 80 osób z różnych zakątków Polski,a także goście z Czech. Spotkanie przy ognisku było świetną okazjądo zawarcia nowych znajomości, wymiany doświadczeń oraz rozmów o wspólnych realizacjach w przyszłości.

Na strzegomskim Rynku można było podziwiać stoiska firm kamieniarskich z różnymi wyrobami granitowymi oraz ciężkim sprzętem wykorzystywanym w kamieniołomach. Kolorowe meble granitowe malowane w finezyjne wzory były dziełem artystki Ewy Solimy, a fontanna i obrotowy globus to realizacje przygotowane przez firmy Litosi Piramida.

Należy dodać, że deszczowa pogoda wcale nie przeszkodziła w realizacji wszystkich punktów programu, pomimo obserwowanej nieco mniejszej frekwencji w wydarzeniach pod gołym niebem. Strzegomianie i goście odwiedzający w tych dniach miasto bawili się wyśmienicie.

Monika Wilk-Lechniak

POZYTYWNY NASTRÓJ NA STONE+TEC 2018

Po trzech latach przerwy odbyły się w Norymberdze Międzynarodowe TargiKamienia Naturalnego i Kamieniarskiej TechnologiiStone+tec. Trwały od 13 do 16 czerwca, abyła to ich już 20.edycja.Cztery hale wystawowe zapełniło 338 wystawców z 28 krajów, a wydarzenie zapisało się frekwencją 12 tys. zwiedzających.

Stone+tec to specjalistyczne targi kamienia i technologii organizowane przez NürnbergMesse pod honorowym patronatem Niemieckiego Stowarzyszenia Kamienia Naturalnego (DNV) oraz Federalnego Związku Niemieckich Kamieniarzy i Rzeźbiarzy (BIV). Imprezę wspiera również ConfindustriaMarmomacchine– włoskie stowarzyszenie producentów i użytkowników maszyn do obróbki kamienia.

Targi organizowane są w cyklu dwuletnim (kolejną edycję targów zaplanowano na 17–20 czerwca 2020 roku). Stone+tecnie bez powodu uznaje się za największe wydarzenie branżowe w krajach niemieckojęzycznych. Co innego, że od ponad dekady organizatorów trapić musiała spadająca z roku na rok liczba wystawców i zwiedzających. Na usprawiedliwienie dodajmy, że tendencja ta dotyczy nie tylko tej imprezy.

Cieszy więc dziś nieczułe na upływ czasu pozytywnenastawienie do spotkań w Norymberdze. Znaczna część prowadzących biznesy w branży uważa Stone+tec za miejsceobowiązkowe w kalendarzu imprez, choćby dla podtrzymania relacji biznesowych. Jedno jest jednak pewne:na targach w Niemczech nie podpisuje się już kontraktów, jak to bywało w poprzednich latach. Nadzieję na utrzymanie dotychczasowej formuły targóworganizatorzy upatrują w promowaniu edukacji zawodowej, rozwoju umiejętności oraz osobistych spotkań, które w dobie internetu są coraz rzadsze. Stąd też dbałość o wysoki poziom merytoryczny imprezy, co też podkreślano na każdym kroku. W pierwszy dzień, podczas uroczystej ceremonii otwarciaJoachim Grüter,prezydent Niemieckiego Stowarzyszenia Kamienia Naturalnego,powiedział, że takich właśnie targów rynek potrzebuje: bogatych w praktycznepropozycje, których wyczekują kamieniarze, uwzględniając zrównoważony rozwój, potrzeby regionu i najnowsze technologie.

Cieszy również międzynarodowość imprezy – udział wystawców z 28 krajów, jednak co do liczby zwiedzających nie jest już tak optymistycznie. Statystyki wskazują, że targi w pełni zaspokajają potrzeby rynku niemieckiego i krajów ościennych. Pośród odwiedzających dało się zauważyć dużą liczbę przedstawicieli branży z Polski.Wśród oficjalnych delegacji zagranicznych nie zabrakło Związku Pracodawców Branży Kamieniarskiej, który reprezentował prezes Krzysztof Skolak, ale też np. przedstawicieli stowarzyszeń kamieniarskichz Egiptu czy z Indii. Wspomnijmy, że na czas Stone+tec 2018 z Polski przybyło czterech wystawców: ABRA – opolski producent maszyn do obróbki kamienia, Piasmar– kopalnia piaskowca, Janusz Mizera – producent galanterii nagrobnej i ECB – producent wyrobów z kamienia.

Po ceremonii oficjalnego otwarcia Stone+tec 2018 odbył się panel dyskusyjny z udziałem przedstawicieli niemieckiej branży kamieniarskiej na temat zrównoważonego rozwoju w sektorze. W dyskusji podkreślono szanse na zwiększenie zastosowania kamienia naturalnego m.in. w zamówieniach publicznych. Wspomnijmy, że w ostatnim czasie związek zrealizował kolejne opracowanie, tym razem na temat zastosowania kamienia na posadzkach (wcześniejsze dotyczyło elewacji), zgodnie z zasadami zrównoważonego rozwoju. W dokumencie wskazano, że kamień naturalny jest niewątpliwie najbardziej ekologicznym materiałem do takich zastosowań.
Interesującą wszystkich zwiedzających inicjatywą był zorganizowany przez BIV konkurs rzeźbiarski pt.„Drogi życia”, adresowany do młodych talentów. W konkursie wzięło udział 15 młodych rzeźbiarzy z Niemiec, Szwajcarii i Polski. Jury brało pod uwagę nie tylko to, co młodzi artyści zrobili jako rzemieślnicy, ale również koncepcję projektu, myśl przewodnią. Pierwsze miejsce zajął Albert Wrotnowski, student III roku Akademii Sztuk Pięknych na kierunku rzeźba we Wrocławiu. Młody człowiekzaskoczył komisję żartobliwym potraktowaniem tematu. W swojej pracy delikatną obróbką materiału zaprezentował bowiem… wodę gazowaną. W pracy widzimy rynnę, z której przez wmontowany kurek wylewa się gazowana spieniona woda. Praca ma tytuł „Mineralwasser”, co oznacza dosłownie wodę mineralną, a dodatkowo też minerał, więc metaforę skały. Owa gra słów zachwyciła wielu. W pracy pokazano kontrast: połączenie geometryczności z organicznością.Nagrodą główną było 1000 euro, a jednym ze współorganizatorów konkursu był ZPBK.II miejsce zajęła Estner Schmelcher ze Szwajcarii, a trzecie Damian Schymalla i Felix Kleine z Niemiec.

Kolejną bardzo ważną dla rynku niemieckiego inicjatywą, która miała swój finał na targach, był konkurs German Natural Stone Award 2018. Nagrody w konkursie – w czterech kategoriach –są przyznawane przez DNV we współpracy z Niemieckim Związkiem Architektów (BDA) oraz NürnbergMesse. Spośród 94 zgłoszonych realizacji nominowano aż 19. O wielkim sukcesie może mówićfirma LedererRagnarsdóttirOei, którazdobyła aż dwie nagrody.

Adriana Czekaj

Świat Kamienia nr 4 (113) 2018


SK 112 Okładka www 184x260pix      SK 113 Okładka www 184x260pix                             
Poprzednie wydanie 3(112)2018   Świat Kamienia 4(113)2018   Następne wydanie 5(114)2018

Z początkiem okresu wakacyjnegodołożyliśmy starań, by poruszyć najpilniejsze tematy wydania lipcowego „Świata Kamienia”. Mamy dla Państwa niemałą dawkę wiedzy z pierwszej ręki, czego rękojmią jest Grzegorz Skórka –ten znawca żargonu urzędniczego przybliża obowiązki ciążące na przedsiębiorcach w związku z rozporządzeniem RODO.

Zwyczajem lat poprzednich, najważniejszym tematemnajnowszego wydania ŚK jest kamień w hurcie i kondycja firm działających na tym polu. Odnotowane komentarze sugerują, że od początku sezonu nikt nie narzeka, a to każe wróżyć rekordowe obroty materiałem kamieniarskim w tym roku kalendarzowym. Z naszymi doniesieniami korespondują relacje aż z dwóch imprez targowych, w których uczestniczyła nasza redakcja. Jak było podczas targów Stone+tec 2018 w Norymberdze, a jak wypadła impreza w Brazylii? Teksty wzbogaca obszerna fotogaleria. Z kolei w rubryce „galeria sław” prezentujemy sylwetkę nestora powojennego rzemiosła kamieniarskiego w Polsce, a nieodkrytym talentom dedykujemy naszą rozmowę z aktualną mistrzynią w piaskowaniu liter.

Wiele więcej w najnowszym numerze „Świata Kamienia”.
Zapraszamy do lektury i życzymy miłych oraz bezpiecznych wakacji!

POZYTYWNY NASTRÓJ NA STONE+TEC


Po trzech latach przerwy odbyły się w Norymberdze Międzynarodowe TargiKamienia Naturalnego i Kamieniarskiej TechnologiiStone+tec. Trwały od 13 do 16 czerwca, abyła to ich już 20.edycja.Cztery hale wystawowe zapełniło 338 wystawców z 28 krajów, a wydarzenie zapisało się frekwencją 12 tys. zwiedzających.

Stone+tec to specjalistyczne targi kamienia i technologii organizowane przez NürnbergMesse pod honorowym patronatem Niemieckiego Stowarzyszenia Kamienia Naturalnego (DNV) oraz Federalnego Związku Niemieckich Kamieniarzy i Rzeźbiarzy (BIV). Imprezę wspiera również ConfindustriaMarmomacchine– włoskie stowarzyszenie producentów i użytkowników maszyn do obróbki kamienia.

ŚWIĘTO GRANITU STRZEGOMSKIEGO

W dniach 22–24 czerwca w Strzegomiu odbyło się Święto Granitu Strzegomskiego. To coroczne wydarzenie, będące świętem miasta i sławiącym jego największe bogactwo – granit, miało ciekawy i urozmaicony program.

Atrakcji czekających na gości strzegomskiej imprezy w tym roku było wiele. Oprócz licznych koncertów, takich zespołów jak Big Cyc, Coma, Ray Wilson, odbywały się warsztaty kamieniarskie, turniej rycerski, gra miejska „Strzegom – Ekomiasto”, turniej szachowy i gier komputerowych, XXXIII Regionalna Giełda Minerałów, biegi dziecięce oraz pełen emocji bieg miejski – Strzegomska Dwunastka.
                                                                                                                                           Zobacz więcej...



Ponadto:
 

  • ZAMÓW PRENUMERATĘOd redakcji    Spis treści
  • Table of contents
  • Od redakcji Editorial   
  • À propos koalicji skarżących się   
  • Apropos coalitions that file complaints    
  • Geografia w hurcie   
  • Wholesale geography   
  • Dostawcy kamienia w Polsce 2018   
  • Warsztat mistrzyni   
  • Vitoria Stone Fair 2018    
  • Vitoria Stone Fair 2018 w obiektywie   
  • Pozytywny nastrój na Stone+tec 2018   
  • Targi Stone+tec 2018 w obiektywie   
  • Święto Granitu Strzegomskiego   
  • RODO   
  • O meteorytach… trochę, cz. I   
  • Synaj wczoraj i dziś   
  • Tradycja i majestat w nowoczesnej odsłonie   
  • Kamieniarka w dżungli   
  • Źródła promieniowania, cz. II   
  • Kominki grzewcze   
  • Król alabastru   
  • Grupa EGA – konglomeraty   
  • Trzy razy szybsza obróbka    
  • Zacznijmy od wygody   
  • Cmentarz w Livigno, część 2   

STONE 2018 otwiera się na architektów

stone 2017









Harmonijne współdziałanie branży kamieniarskiej i architektonicznej było podstawą projektowania od wieków. Jednak w ostatnich latach jeszcze bardziej widoczne staje się przenikanie się potrzeb profesjonalistów obu branż w rzeczywistości biznesowej. Ta obserwacja dała początek nowemu kierunkowi rozwoju targom branży kamieniarskiej STONE, odbywających się co roku na terenie Międzynarodowych Targów Poznańskich.

Od samego początku targi branży kamieniarskiej STONE adresowane są do wszystkich, dla których kamień jest podstawą lub częścią działalności – kamieniarzy i przedstawicieli branży budowlanej, architektów i projektantów. Jednak począwszy od tegorocznej edycji – odbywającej się w dniach 14–17 listopada 2018 – większy akcent położony zostanie na spójne współdziałanie branży kamieniarskiej i architektonicznej.

– Powstanie wiele wybitnych projektów architektonicznych, co bez współpracy biur projektowych z branżą kamieniarską nie byłoby możliwe – mówi Robert Mieldziuk, dyrektor projektu. – Elementy wykonane z naturalnego kamienia zawsze były niezwykle istotną częścią, często nawet najważniejszą, wspaniałej architektury. Wykorzystanie kamienia w projekcie sprawia, że staje się ponadczasowy. Realizując tegoroczną edycję targów STONE, chcemy uwypuklić istotność współpracy branży kamieniarskiej i architektonicznej, a ich przedstawicielom umożliwić nawiązanie bliższych relacji biznesowych.
Taki cel przyświecał organizatorom targów branży kamieniarskiej STONE przy układaniu tegorocznego programu wydarzeń. Choć wciąż jeszcze trwają prace nad jego finalną wersją, już teraz widać, że największe znaczenie odegra w nim spotkanie profesjonalistów kamieniarstwa i architektury. Jednym z kluczowych wydarzeń odbywających się na targach będzie Arena STONE – platforma skierowana do profesjonalistów branży kamieniarskiej, architektów, projektantów i właścicieli biur projektowych.

Pierwszego dnia Arena STONE swoje wystąpienia przedstawią eksperci branży z Włoch i Niemiec: mistrz kompozycji mozaikowych Gulio Menossi, uznany projektant wykonujący realizacje w kamieniu Raffaello Galiotto i redaktor naczelny portalu branżowego Stone-Ideas.com Peter Becker. Ten ostatni opowie o najnowszych trendach i rozwiązaniach stosowanych we współczesnej architekturze bazującej na wykorzystaniu kamienia. Drugiego dnia Arena STONE odbędą się panele dyskusyjne z udziałem polskich i światowych projektantów z biur projektowych realizujących jedne z najbardziej znanych budowli w Polsce. Organizatorzy obiecują, że wkrótce ujawnią ich nazwiska. Trzeci dzień poświęcony będzie szerokiemu spektrum zastosowań, jakie w architekturze, budownictwie i przy wykańczaniu wnętrz znajduje szkło.

Ponadto zwiedzający, którzy wybiorą się na poznańskie Targi Branży Kamieniarskiej STONE, znajdą tu inspirujące ekspozycje kamienia naturalnego, specjalistycznego sprzętu do cięcia i obróbki kamienia, a także chemii do czyszczenia oraz konserwacji kamiennych powierzchni. Będą mieli również okazję, by obejrzeć wystawę prac przygotowanych w czasie kolejnej edycji Międzynarodowego Sympozjum Rzeźby w Kamieniu „Continuum”. Ekspozycja będzie jeszcze rozleglejsza niż rok temu.

W tym samym czasie odbędą się komplementarne w stosunku do targów STONE wydarzenia: Targi Funeralne MEMENTO Poznań im. Wojciecha Krawczyka i Targi Branży Szklarskiej GLASS.
– Wielu wiodących producentów i dystrybutorów maszyn ma w ofercie, przykładowo, zarówno urządzenia do obróbki kamienia, jak i szkła. Tradycyjna już obecność na targach specjalistów z tych trzech branż umożliwi wystawcom jeszcze większy zwrot z tej marketingowej inwestycji – podkreśla Robert Mieldziuk.

Więcej informacji o targach na www.STONE.mtp.pl.

Fot. www.STONE.mtp.pl

Spatynowany kamień w przestrzeni publicznej (cz.1)

Nie byłoby tego tematu, gdyby nie spotkanie ze strzegomskim przedsiębiorcą kamieniarskim Bogusławem Skolakiem, który opowiedział mi o nietuzinkowym kliencie. Ów klient domagał się, aby spatynowano dla niego granitową rzeźbę. Mój rozmówca skupił się na problemach technicznych i pytaniu: jak to zrobić? Mnie bardziej zainteresował tajemniczy gość kamieniarza i jego intencje.

Patyna. Przypomnijmy, słowem „patyna” pierwotnie nazywano wyłącznie niebiesko-zieloną warstewkę na wyrobach z miedzi i jej stopów, która pojawia się podczas utleniania metalu. Starzejąca się powierzchnia zabezpiecza miedź przed dalszą korozją. Wystarczy jednak, aby wśród cząsteczek węglanu hydroksomiedzi (czyli grynszpanu szlachetnego) pojawiły się nawet nieliczne atomy siarki, a warstwa utraci swoje ochronne cechy. Prawdziwa patyna oznacza zatem postarzenie materiału z równoczesnym utrwaleniem jego dotychczasowych, użytkowych właściwości; w ten sposób oznaki przemijania okazują się paradoksalnie zapowiedzią długowieczności.
O „patynie” kamienia można mówić już tylko metaforycznie i to w dwóch znaczeniach. Pierwsze z nich jest bardzo zbliżone do pierwotnego i odnosi się do tzw. patyny naturalnej. Kamień tuż po wydobyciu jest bardzo miękki i łatwo poddaje się obróbce. Pod wpływem tlenu zawartego w powietrzu kamień twardnieje, a na jego powierzchni (podobnie jak w procesie pasywacji metalu) tworzy się ochronna warstwa.

Solski 1 IMG 5705
Solski 2 IMG 5706









Fot 1 i 2: Dwie Madonny – z kościoła św. Marii Magdaleny oraz narożnika Szewskiej i Kurzego Targu we Wrocławiu

Jako ilustrację „naturalnej patyny” kamienia wykorzystałem zdjęcia dwóch Madonn z Dzieciątkiem z ul. Szewskiej we Wrocławiu. Madonnę z narożnika kamienicy na rogu Szewskiej i Kurzego Targu wykonał średniowieczny mistrz. Wykorzystał bryłę piaskowca tuż po wydobyciu, gdy kamień jeszcze nie stwardniał. Dzięki temu udało mu się znakomicie opracować fałdy szat, które przekazują energię przebóstwionej postaci. Choć współczesne narzędzia diamentowe pozwalają na swobodne kształtowanie najtwardszego nawet materiału, to efekty uzyskane przez dawnych mistrzów wydają się nie do podrobienia. Zwraca też uwagę precyzyjne wkomponowanie dzieła w architektoniczny kontekst; nawet na fotografii widać, że Madonna zwraca się z matczyną czułością do przechodniów i to nawet – czego już zdjęcie nie oddaje – z obu stron ulicy.
Druga rzeźba (vis-à-vis pierwszej) powstała niedawno i jest rekonstrukcją figury zniszczonej podczas drugiej wojny światowej. Współczesny rzemieślnik posłużył się piaskowcem wydobytym przemysłowo, więc draperie, ledwie naszkicowane w twardszym materiale, wypadły schematycznie. Najwyraźniej nie zadbał też o to, aby wcześniej poznać miejsce, w którym ma stanąć rzeźba. Jego Madonna okazała się tylko kamiennym detalem, omijanym nawet przez gołębie.
Czy gość Bogusława Skolaka, upominając się o spatynowanie granitu, miał na myśli „naturalną patynę” kamienia?

EROZJA
Musimy chyba jednak dalej drążyć temat… Drugie znaczenie „patyny”, bardziej ogólne, eksponuje już tylko nieubłagane skutki destrukcji, przed którą – jak też przed upływem czasu – nic nie jest w stanie osłonić. Ostateczne zniszczenie przychodzi z nieuchronną pewnością. Kamień, jak żaden inny materiał, zachowuje ślady swojej walki z czasem i niekorzystnymi czynnikami: wiatrem, wodą, mrozem, słońcem i rozwijającymi się na nim roślinami. To od właściwości kamienia, od jego oporu, zależy, czy procesy erozyjne będą przebiegać szybko czy wolniej. Dziś zwykło się sądzić, że granit jest znacznie trwalszy od innych kamieni, szczególnie od skał osadowych.

Solski 3_IMG_5708









Fot 3: Gzyms w kościele św. Marii Magdaleny we Wrocławiu

Mój fotograficzny przykład pokazuje coś zgoła odmiennego. Jest to gzyms z kościoła św. Marii Magdaleny we Wrocławiu. Bloczek z piaskowca, ściemniały od sadzy z kominów okolicznych kamienic, zachował się znakomicie; widzimy jego dobrze utrwaloną fakturę ze śladami dłuta średniowiecznego kamieniarza. Sąsiednie elementy granitowe, mimo że umocowano je w gzymsie w tym samym czasie, uległy silnej erozji, łuszcząc się pod wpływem glonów i grzybów. Wyjaśnienie okazuje się dość proste: w średniowiecznej Europie granit pozyskiwano z powierzchni gruntu, były to zatem bryły raczej zwietrzeliny niż litej skały. Z takich zwietrzałych kamieni zbudowano też strzegomską bazylikę.
Gdy w Europie dość długo granit uważano za materiał budowlany pośledniej wartości, to w starożytnym Egipcie – gdzie dostęp do litej skały był łatwiejszy – ceniono sobie go do tego stopnia, że nawet wapienne sarkofagi pokrywano malaturą imitującą czerwony granit. Wynikało to z solarnej symboliki czerwieni w egipskich wierzeniach (odnotowane przypadki pochodzą z okresu Średniego Państwa).
Granit ze złóż głębszych i dobrej jakości nauczono się eksploatować w Europie dopiero w wieku XIX, gdy wapienie i piaskowce wydobywano z powodzeniem już od starożytności. Dobrej jakości bloczek piaskowca ze spoiwem kwarcowym z gzymsu kościoła Marii Magdaleny wygrał konkurencję ze zwietrzałym granitem.Czyżby klient ze strzegomskiego zakładu kamieniarskiego poszukiwał bryły granitowej zwietrzeliny?

DWA STYLE RENOWACJI
Stosunek do patyny podlega zmiennym modom. Gdy jeszcze kilka dekad temu starano się zachować czarną patynę kamiennych elewacji zabytkowych budynków, którą wywoływała osadzającą się na nich sadza, dziś kamień się piaskuje, myje, czyści, uzupełnia ubytki drogimi szpachlami. I to wszystko po to, aby stare miasto zalśniło jak nowe i wyglądało niczym dekoracja z teatru lub filmowego planu. Dawniej miano inny stosunek do ulegających zniszczeniu obiektów, bo gdy uległy częściowemu zużyciu, wyeksploatowane części zamieniano na nowe. W ten sposób zawsze w polu widzenia odnajdywało się, obok nowych elementów, części stare i oczekujące dopiero na wymianę. Taka praktyka, nasuwająca myśl o rytmach zmieniającej się natury, nadal jest powszechna na Dalekim Wschodzie. Zrodziło to spór z europejskimi konserwatorami, dla których np. buddyjska świątynia, w której podczas wielowiekowego użytkowania wymieniono wszystkie drewniane belki, nie jest już autentyczna. Jeszcze w XIX wieku nie było takich kulturowych różnic, np. Kaplica Zygmuntowska na Wawelu jest w dużej części dziewiętnastowieczną repliką, bo wszystkie elementy z myślenickiego piaskowca wymieniono wówczas na nowe (niektóre detale wykonano nawet z drewna, bo nie potrafiono sobie poradzić ze statyką kopuły i trzeba było obniżyć jej ciężar). Paradoks statku Tezeusza (sprowadzający się do pytania: czy łódź, w której wymieniono wszystkie deski, nadal jest tą samą łodzią?) znany był starożytnym filozofom, ale traktowali go z przymrużeniem oka. Dopiero w naszej ponowoczesności żart przyjęto za pewnik, ogłaszając kryzys tożsamości.

Solski 4 IMG 6473Solski IMG 6491










Fot 4 i 5: Bazylika w Strzegomiu – epitafia sprzed i po konserwacji

Przyglądając się kamiennym epitafiom ze strzegomskiej bazyliki, nie mogę oprzeć się wrażeniu, że wcześniejszy zwyczaj nieingerowania w naturalny proces rozpadu aż do chwili, gdy nastąpi pełne zużycie obiektu (czy jego części) i dopiero wówczas zastąpienie go wierną kopią przyniósłby w tym wypadku efekt korzystniejszy. Pokryte zieloną patyną rzeźby z piaskowca (już teraz rozwarstwione) pod wpływem wody i glonów na pewno ulegną zniszczeniu, ale jeszcze przez kilka lat zachowałyby czytelność i siłę ekspresji; zniknęłyby, ale z godnością. Tymczasem podobne epitafia poddane konserwacji bezpowrotnie utraciły swój charakter, bo nie są ani stare, ani nowe.
Cały czas mówimy tu o patynie świadczącej o postępującej erozji kamienia, a przecież staranie, aby zachować obiekt w stanie nienaruszonym, jest działaniem racjonalnym. Jednym z najbardziej radykalnych sposobów utrwalenia kamienia jest zastosowanie polichromii.
I od „antyku w kolorze” zaczniemy kolejną część wykładu.

Zbigniew Władysław Solski

zdjęcia: Z. Solski

 

Nie czekaj dodaj firmę

do naszego katalogu!

 

 

Dodaj firmę...

 

Dodaj ogłoszenie drobne

do naszej bazy!

 

 

Ogłoszenia...

45-837 Opole,
ul. Wspólna 26
woj. Opolskie
Tel. +48 77 402 41 70
Biuro reklamy:
Ten adres pocztowy jest chroniony przed spamowaniem. Aby go zobaczyć, konieczne jest włączenie obsługi JavaScript.

Redakcja:
Ten adres pocztowy jest chroniony przed spamowaniem. Aby go zobaczyć, konieczne jest włączenie obsługi JavaScript.

Ten adres pocztowy jest chroniony przed spamowaniem. Aby go zobaczyć, konieczne jest włączenie obsługi JavaScript.">
     Wszystkie prawa zastrzeżone - Świat-Kamienia 1999-2012
     Projekt i wykonanie: Wilinet